เกี่ยวกับโครงการ

ความเป็นมาของโครงการ

พื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาประสบปัญหาน้ำท่วมน้ำแล้งเป็นประจำ และปัจจุบันมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้น สร้างความเสียหายให้กับพื้นที่เกษตรกรรม แหล่งชุมชนที่อยู่อาศัย แหล่งอุตสาหกรรมแหล่งพาณิชยกรรมและการท่องเที่ยว ส่งผลกระทบต่อรายได้และความเสียหายทางเศรษฐกิจของประเทศเป็นอย่างมากจากปัญหาดังกล่าว จะเห็นได้ว่าการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำเพื่อให้เกิดการใช้น้ำอย่างมีประสิทธิภาพ สมดุลเป็นธรรม และยั่งยืนนั้น นอกจากการมองภาพรวมในระดับลุ่มน้ำหลักของประเทศแล้ว ความรู้ความเข้าใจสภาพของแต่ละพื้นที่ในระดับลุ่มน้ำย่อยก็มีความสำคัญอย่างมาก ดังนั้น การพัฒนาประเทศตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 12(พ.ศ.2560-2564) ได้ให้ความสำคัญกับการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำในระดับลุ่มน้ำ เพื่อให้เกิดความสมดุลระหว่างการใช้น้ำในทุกกิจกรรม แม้ว่าจะมีมาตรการและโครงการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำในกลุ่มลุ่มน้ำเจ้าพระยาใหญ่ทั้งขนาดเล็กและขนาดใหญ่จำนวนมากเกิดขึ้น แต่ทว่าการดำเนินการดังกล่าวยังขาดการติดตามและประเมินผลอย่างชัดเจน

ในการนี้ สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติเป็นหน่วยงานหลักในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำของประเทศ จึงมีความฉ่ำเป็นต้องดำเนินการศึกษาเพื่อจัดทำแผนหลักการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ กลุ่มลุ่มน้ำเจ้าพระยาใหญ่ เพื่อให้การพัฒนาและบริหารจัดการทรัพยากรน้ำของประเทศเกิดประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงสุด โดยการบูรณาการหาแนวทางแก้ไขอย่างยั่งยีนสอดคล้องกับนโยบาย ยุทธศาสตร์ชาติ แผนแม่บทการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติโดยมุ่งนันการบริหารจัดการน้ำเชิงพื้นที่ (กลุ่มลุ่มน้ำเจ้าพระยาใหญ่) พร้อมทั้งเร่งรัดการดำเนินการได้ทันทีในโครงการที่มีความพร้อมต่อไป

วัตถุประสงค์ของการศึกษา

1) ศึกษาและจัดทำรายงานแผนหลักการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำแบบบูรณาการในพื้นที่กลุ่มลุ่มน้ำเจ้าพระยาใหญ่
2) ศึกษาและจัดทำรายงานการบริหารจัดการน้ำ โดยกำหนดหลักเกณฑ์และเงื่อนไขในการจัดสรรน้ำทั้งในภาวะปกติและภาวะวิกฤติการจัดลำดับความสำคัญของการใช้น้ำ สำหรับกิจกรรมประเภทต่างๆ รวมทั้งแผนป้องกันและแก้ไขภาวะน้ำแล้ง น้ำท่วม และคุณภาพน้ำ
3) ศึกษาและจัดทำแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ ทั้งด้านสมดุลน้ำ ด้านชลศาสตร์และคุณภาพน้ำ รวมทั้งพัฒนาระบบฐานข้อมูลรองรับระบบสนับสนุนการตัดสินใจ ในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำในพื้นที่กลุ่มลุ่มน้ำเจ้าพระยาใหญ่
4) ศึกษาและจัดทำทะเบียนแหล่งน้ำและทางน้ำรวมทั้งจัดทำผังน้ำ
5) ดำเนินงานประชาสัมพันธ์และการมีส่วนร่วมของประชาชนให้สอดคล้องกับกฏหมายและระเบียบที่กำหนด

พื้นที่ศึกษา

ครอบคลุมพื้นที่กลุ่มคุมน้ำเจ้าพระยาใหญ่ ประกอบด้วย 1) ลุ่มน้ำสาละวิน 2) ลุ่มน้ำโขงเหนือ 3) ลุ่มน้ำปิง 4) ลุ่มน้ำวัง 5) ลุ่มน้ำยม 6) ลุ่มน้ำน่าน 7) ลุ่มน้ำเจ้าพระยา 8) ลุ่มน้ำสะแกกรัง 9) ลุ่มน้ำป้าสัก 10) ลุ่มน้ำท่าจีน รวมถึงพื้นที่เกี่ยวเนื่องที่มีความเชื่อมโยงกัน ได้แก่ ลุ่มน้ำแม่กลอง ลุ่มน้ำบางปะกง และลุ่มน้ำมูล คิดเป็นพื้นที่ 195,026.44 ตารางกิโลเมตร

แนวทางการดำเนินงาน

  1. รวบรวมและศึกษาทบทวนข้อมูลรวมถึงรายงานการศึกษาของหน่วยงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง
  2. สำรวจข้อมูลเพิ่มเติม โดยจะมุ่งนันพื้นที่ที่ไม่มีขัอมูถ
  3. จัดทำผังน้ำและทะเบียนแหล่งน้ำ
  4. วิเคราะห์ทิศทางการพัฒนากดุ่มลุ่มน้ำเจ้าพระยาใหญ่โดยจะบูรณาการแนวทางการพัฒนาทุกภาคส่วนให้มีความสอดคล้องเป็นไปในทิศทางเดียวกัน
  5. การศึกษาแบบจำลองทางคณิตศาสตร์ด้านทรัพยากรน้ำเพื่อแสดงให้เห็นถึงประสิทธิภาพของโครงการ
  6. จัดทำแผนหลัก 20 ปี และแผนปฏิบัติการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ 5 ปิ
  7. จัดทำเกณฑ์การบริหารทรัพยากรน้ำทั้งในภาวะปกติและภาวะวิกฤติ ซึ่งรวมถึงหลักเกณฑ์การประกาศภาวะน้ำแถังภาวะน้ำท่วม คุณภาพน้ำ
  8. จัดทำแนวทางการขับเคลื่อนและติดตามแผนบริหารจัดการน้ำในพื้นที่
  9. จัดทำข้อมูลสารสนเทศภูมิศาสตร์
  10. จัดทำระบบ Web Application
  11. ต่ำเนินการประชาสัมพันธ์และการมีส่วนร่วมของประชาชนโดยการจัดประชุมรับฟิงความคิดเห็นและข้อเสนอแนะ

ผลที่ได้รับจากการศึกษา

สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สกนช.) จะมีแผนหลักการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำกลุ่มลุ่มน้ำเจ้าพระยาใหญ่ที่มีการบูรณาการแนวทางแก้ไขปัญหาอย่างยั่งยืน มีความสอดคล้องกับนโยบาย ยุทธศาสตร์ชาติแผนแม่บทการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ 20 ปี (พ.ศ.2561-2580) และแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 12

ผู้ดำเนินการศึกษา

1. บริษัท ทีม คอนซัถติ้ง เอนจิเนียริ่ง แอนด์ แมเนจเมนท์จำกัด (มหาชน)
2. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ระยะเวลาดำเนินการ

ระหว่างวันที่ 26 มีนาคม 2562 ถึงวันที่ 19 มีนาคม 2563 รวมระยะเวลา 360 วัน